Aνάπτυξη νέου εθνικού υπολογιστικού συστήματος υψηλών επιδόσεων “ΔΑΙΔΑΛΟΣ”

Aνάπτυξη νέου εθνικού υπολογιστικού συστήματος υψηλών επιδόσεων “ΔΑΙΔΑΛΟΣ”
Χρηματοδότηση
Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, NextGeneration EU & EuroHPC JU
Διάρκεια
6/2022 - 12/2029
Περιγραφή

Η Πράξη Επιχορήγηση της ΕΔΥΤΕ Α.Ε. για την ανάπτυξη νέου εθνικού υπολογιστικού συστήματος υψηλών επιδόσεων περιλαμβάνει την ανάπτυξη ενός νέου υπολογιστικού συστήματος μέσω της προμήθειας νέου υλικού και υποδομής. Ο νέος υπερ-υπολογιστής υψηλών επιδόσεων που ονομάζεται “ΔΑΙΔΑΛΟΣ” εγκαταστάθηκε στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, στο κτήριο «Πρώην Ηλεκτρικός Σταθμός», αναγνωρισμένο μνημείο της σύγχρονης βιομηχανικής κληρονομιάς, εμβαδού 1.500 τ.μ. 

Την ευθύνη για την ανάπτυξη και λειτουργία του υπερυπολογιστή ΔΑΙΔΑΛΟΣ έχει η ΕΔΥΤΕ.  Η ΕΔΥΤΕ συμμετέχει σε πλήθος πανευρωπαϊκών πρωτοβουλιών High Performance Computing (HPC), κυρίως μέσω της ανάπτυξης και υποστήριξης του υπερυπολογιστή ARIS (Advanced Research Information System - υπερυπολογιστής). Ο νέος υπερυπολογιστής έχει ισχύ >85 Petaflops, μεγαλύτερη κατά 120 φορές από το σύστημα ARIS, εκτελώντας 85,69 εκατομμύρια δισεκατομμύρια πράξεις κινητής υποδιαστολής ανά δευτερόλεπτο. Επιπλέον είναι υβριδικός, διαθέτοντας τόσο κεντρικές μονάδες επεξεργασίας (CPUs) υψηλής πυκνότητας, όσο και μονάδες επιταχυντών.

Η επίδοση αυτή κατατάσσει τον υπερυπολογιστή ΔΑΙΔΑΛΟ στις κορυφαίες θέσεις παγκοσμίως, καθώς, σύμφωνα με τις κατατάξεις TOP500 και GREEN500 του Ιουνίου 2026, που δημοσιεύθηκαν στις 23 Ιουνίου 2026, καταλαμβάνει την 31η θέση στο TOP500 και την 23η θέση στο GREEN500. Με μετρημένη επίδοση 85,69 petaflops, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ αποτελεί το ισχυρότερο υπολογιστικό σύστημα που έχει καταταχθεί ποτέ στην Ελλάδα, ενισχύοντας τη θέση της χώρας στον παγκόσμιο χάρτη της Υπολογιστικής Υψηλών Επιδόσεων και της επιστημονικής έρευνας. Παράλληλα, προσφέρει σημαντικές δυνατότητες για την εξέλιξη της επιστήμης και της καινοτομίας, εξυπηρετώντας ένα ευρύ φάσμα Ελλήνων και Ευρωπαίων χρηστών από την επιστημονική και ακαδημαϊκή κοινότητα, τη βιομηχανία και τον δημόσιο τομέα. Οι υπολογιστικές του δυνατότητες θα υποστηρίξουν την ανάπτυξη νέων εφαρμογών σε ένα μεγάλο φάσμα ερευνητικών αντικειμένων, όπως η Υπολογιστική Χημεία, η Φυσική, η Βιολογία, η Βιοϊατρική, η Μετεωρολογία, η Τεχνητή Νοημοσύνη και η ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων.

Όπως προαναφέρθηκε, ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ κατατάσσεται στην 23η θέση της λίστας GREEN500 του Ιουνίου 2026, επιβεβαιώνοντας τον ιδιαίτερα αποδοτικό ενεργειακά σχεδιασμό του. Η εγκατάσταση στο Λαύριο έχει σχεδιαστεί με γνώμονα την περιβαλλοντική βιωσιμότητα. Ο ΔΑΙΔΑΛΟΣ θα τροφοδοτείται από συστήματα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και θα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες ψύξης, με στόχο τη βελτιστοποίηση της ενεργειακής αποδοτικότητας και του λειτουργικού κόστους. Η λύση κλιματισμού είναι προσαρμοσμένη στο κλιματικό προφίλ της περιοχής του Λαυρίου, αξιοποιώντας τις τοπικές περιβαλλοντικές συνθήκες και περιορίζοντας σημαντικά την ενέργεια που απαιτείται για την ψύξη του συστήματος.

Η Πράξη αποτελεί μέρος της στρατηγικής ενίσχυσης των Δημόσιων ψηφιακών υποδομών της χώρας μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης, ως δράση της Βίβλου Ψηφιακού Μετασχηματισμού 2020-2025 του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης και υλοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU.  Παράλληλα, εντάσσεται στο πλαίσιο επιλογής της Ελλάδας ως μια από τις πέντε Ευρωπαϊκές χώρες που φιλοξενούν τους κορυφαίους υπερυπολογιστές υψηλών επιδόσεων μεσαίας κλίμακας (pre-exascale ή petascale HPC), όπως ανακοίνωσε η Πρωτοβουλία της Κοινής Επιχείρησης «Ευρωπαϊκή Υπολογιστική Υψηλών Επιδόσεων (European High Performance Computing Joint Undertaking – EuroHPC JU)».  Η Κοινή Επιχείρηση EuroHPC JU επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις συμμετέχουσες χώρες να συντονίσουν τις προσπάθειές τους και να μοιραστούν πόρους, με στόχο την ανάπτυξη στην Ευρώπη μιας παγκοσμίου κλάσης υπερυπολογιστικής υποδομής και ενός ανταγωνιστικού οικοσυστήματος καινοτομίας.

Επιπλέον η Ελλάδα, μέσω της ΕΔΥΤΕ, υποστηρίζει στρατηγικά την επιστήμη και την τεχνολογία και στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, συντονίζοντας μια σειρά από μεγάλα έργα ηλεκτρονικών υποδομών τις τελευταίες δύο δεκαετίες.  Στο πλαίσιο αυτό, εντάχθηκαν στην κοινοπραξία λειτουργίας του νέου υπερυπολογιστή ΔΑΙΔΑΛΟΣ η Κύπρος, η Βόρεια Μακεδονία και το Μαυροβούνιο, ως μέλη της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC JU. Οι χώρες αυτές συμμετέχουν στην ομάδα υποστήριξης χρηστών και λαμβάνουν αντισταθμιστικά ανάλογες ώρες χρήσης στον υπερυπολογιστή.

Το κόστος προμήθειας του υπερυπολογιστικού συστήματος ΔΑΙΔΑΛΟΣ προϋπολογίζεται στα 36 εκατ. ευρώ και καλύπτεται έως 35% από την Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC JU, ενώ το 65% του έργου υλοποιείται στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» με τη χρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU. Το συνολικό κόστος εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 50 εκατ. ευρώ.

Χρήσιμοι Σύνδεσμοι